Prawidłowa forma

Prawidłowa pisownia to:

• żąd – np. w słowie: żądza, żądać, żądanie
• rząd – np. jako: rząd Polski, rząd krzeseł, rząd liczb

Przykłady poprawnej pisowni

• Rząd wprowadził nowe przepisy.
• Usiądźcie w jednym rzędzie.
• Domagał się spełnienia swoich żądań.
• Ogarnęła go żądza zemsty.

Zasada poprawnego zapisu

• „Rząd” z „rz” pochodzi od prasłowiańskiego rędъ, oznaczającego „ład, porządek”.

• „Żąd” z „ż” ma korzenie w czasownikach typu „żądać” i dotyczy emocji, pragnień lub wymagań.

Jak to zapamiętać?

Jak zapamiętać poprawną pisownię?

• Jeśli chodzi o państwo, władzę, układ w rzędzie – zawsze rząd przez rz.

• Jeśli chodzi o emocje, żądania, potrzeby – zawsze żąd przez ż.

Mała podpowiedź:
„Rząd” ma coś wspólnego z „rządzeniem” i „porządkiem”.
„Żąd” wiąże się z żądać czegoś – najczęściej emocjonalnie lub stanowczo.

Ciekawostka językowa

W języku staropolskim funkcjonował wyraz „żąd” w znaczeniu „ukąszenie, użądlenie”, np. pszczoły. Obecnie forma ta przetrwała jedynie w czasowniku „żądlć”.